🌺
दुर्गा सप्तशती (चण्डी) हवन
Durga Saptashati / Chandi Havan
नवग्रह शान्ति हवनगायत्री हवनमहामृत्युंजय हवनदुर्गा सप्तशती (चण्डी) हवनगृह प्रवेश / वास्तु शान्ति हवनलक्ष्मी (श्रीसूक्त) हवनरुद्र हवनजन्मदिन / आयुष्य हवन
नवरात्र या देवी-अनुष्ठान में सप्तशती पाठ के साथ भगवती दुर्गा का हवन। नवरात्र में प्रतिदिन हवन करना उत्तम पक्ष है, न हो सके तो नवमी को।
आहुति संख्या: पूरी सप्तशती से 700 आहुति (केवल तेरह अध्यायों के श्लोक, कवच-अर्गला-कीलक आदि नहीं)। अथवा पञ्चम अध्याय के श्लोक 9 से 80 (देवताओं द्वारा देवी-स्तुति)। अथवा नवार्ण मन्त्र या "जयन्ती मङ्गला काली" मन्त्र से सङ्कल्प की संख्या।
हवि: घी और शाकल्य; स्विष्टकृत् हवन की अग्नि पर पकाये पायस से।
Agnivas is not considered for this havan
दुर्गा होम / नवरात्र के चण्डी होम में अग्निवास नहीं देखा जाता (Drik Panchang; Vedic Vidha: "दुर्गा विधाने च..."; Karmkand Vidhi)।
विधि
- सङ्कल्प: "ॐ अद्य आश्विने मासे शुक्ले पक्षे नवम्यां तिथौ ... श्री दुर्गायाः प्रीत्यर्थं कृतस्य नवरात्र महोत्सव साङ्गतासिद्ध्यर्थं ... संख्यया होमं अहं करिष्ये" (चैत्र नवरात्र में "चैत्रे मासे")।
- पञ्चभू संस्कार, अग्नि स्थापना, ब्रह्मा स्थापना और पूर्वाङ्ग सामान्य विधि से।
- प्रधान हवन: सप्तशती के प्रत्येक श्लोक, या नवार्ण / अर्गला मन्त्र के अन्त में "स्वाहा" लगाकर आहुति।
- स्विष्टकृत्, नवाहुति, बलि, पूर्णाहुति, वसोर्धारा और उत्तराङ्ग।
- आचार्य के निर्देशन में 700 श्लोकों का हवन करें (Drik Panchang)।
Common steps (achaman to visarjan): full havan vidhi
टिप्पणी: सप्तशती के 700 श्लोक यहाँ दोहराये नहीं गये; पूरा पाठ Drik Panchang के अध्याय-पृष्ठों पर है।
आहुति मन्त्र
— नवार्ण मन्त्र —
ॐ ऐं ह्रीं क्लीं चामुण्डायै विच्चे।
— अर्गला स्तोत्र, श्लोक 1 —
ॐ जयन्ती मङ्गला काली भद्रकाली कपालिनी।
दुर्गा क्षमा शिवा धात्री स्वाहा स्वधा नमोऽस्तु ते॥
— सप्तशती 5.9 —
नमो देव्यै महादेव्यै शिवायै सततं नमः।
नमः प्रकृत्यै भद्रायै नियताः प्रणताः स्म ताम्॥
— सप्तशती 5.12 (Drik Panchang दुर्गा होम में आहुति मन्त्र) —
दुर्गायै दुर्गपारायै सारायै सर्वकारिण्यै।
ख्यात्यै तथैव कृष्णायै धूम्रायै सततं नमः॥
— Drik Panchang दुर्गा होम के बीज-मन्त्र —
ॐ दुं दुर्गायै नमः स्वाहा।
ॐ श्रीं ह्रीं दुं दुर्गायै नमः स्वाहा।